Anar al contingut

Refredat

De L'Enciclopèdia, la wikipedia en valencià

El refredat és l'eliminació de calor, lo que generalment resulta en una temperatura més baixa i/o una canvie de fase (per eixemple, de gas a líquit o de líquit a sòlit).[1][2] La disminució de temperatura conseguida per qualsevol un atre mig també pot denominar-se refredat. La transferència d'energia tèrmica pot ocórrer per radiació tèrmica, conducció de calor o convecció.[3][4]

Dispositius de refredat

[editar | editar còdic]

Sistemes de refrigeració i climatisació

[editar | editar còdic]
  • Refrigerante — decorregut utilisat en cicles de refrigeració per a absorbir i transferir calor.[5]
  • Torres de refrigeració — utilisades en grans plantes industrials i centrals elèctriques per a dissipar calor residual.[6]
  • HVAC (Calefacció, Ventilació i Aire Acondicionat) — sistemes per a controlar la temperatura, humitat i calitat de l'aire en espais tancats.[7]
  • Refrigeració urbana (district cooling) — sistemes centralisats que distribuïxen aigua freda des d'una planta central a múltiples edificis.[8]

Sistemes de refredat per evaporament

[editar | editar còdic]
  • Enfriador evaporativo (cooler evaporativo o enfriador de pantà) — utilisa l'evaporament d'aigua per a gelar l'aire.[9]
  • Tecnologia de gèl bombeable (isse slurry technology) — suspensió de menuts cristals de gèl en un líquit portador, utilisada per a almagasenament i transport de fret.[10]

Bescanviadors i disipadores de calor

[editar | editar còdic]
  • Bescanviador de calor — dispositiu que transferix calor entre dos o més decorreguts sense que es mesclen.[3]
  • Disipador de calor (heat sink) — component que absorbix i dissipa calor, comuna en dispositius electrònics.[11]
  • Radiadors — utilisats en automòvils i sistemes de calefacció per a dissipar calor a l'ambient.[3]
  • Interenfriador (intercooler) — dispositiu que gela l'aire comprimit entre etapes d'un motor turbocomprimido.[12]

Tubos i sistemes de transferència de calor

[editar | editar còdic]
  • Tubo de calor (heat pipe) — dispositiu que utilisa evaporament i condensació d'un decorregut intern per a transferir calor eficientemente.[13]
  • Tubo de vórtice (vortex tube) — dispositiu sense parts mòvils que separa aire comprimit en corrents calenta i freda.[14]

Tecnologies alvançades

[editar | editar còdic]


Referències

[editar | editar còdic]
  1. «International Dictionary of Refrigeration» (en en). iifiir.org. International Institute of Refrigeration (IIR). Consultat el 2026-06-10.
  2. «ASHRAE Terminology» (en en). ashrae.org. American Society of Heating, Refrigerating and Air-Conditioning Engineers (ASHRAE). Consultat el 2026-06-10.
  3. 3,0 3,1 3,2 Incropera, Frank P.; DeWitt, {{{nom2}}}; Bergman, {{{nom3}}}; Lavine, {{{nom4}}} (2011). «Chapter 1: Introduction», Fundamentals of Heat and Mass Transfer, 7.ª edició, Hoboken, NJ: John Wiley & Sons, pp. 3-9. ISBN 978-0-470-50197-9.
  4. Çengel, Yunus A.; Ghajar, {{{nom2}}} (2015). «Chapter 2: Heat Conduction Equation», Heat and Mass Transfer: Fundamentals and Applications, 5.ª edició, New York: McGraw-Hill Education, pp. 25-35. ISBN 978-0-07-339818-1.
  5. (2017) «Chapter 31: Refrigerants», ASHRAE Handbook: Fundamentals, Atlanta, GA: American Society of Heating, Refrigerating and Air-Conditioning Engineers, pp. 31.1-31.12. ISBN 9781939200587.
  6. Kröger, Detlev G. (2004). «Chapter 6: Cooling Tower Design and Operation», Air-Cooled Heat Exchangers and Cooling Towers, Tulsa, OK: PennWell Corporation, pp. 185-210. ISBN 978-1-59370-006-7.
  7. (2016) ASHRAE Handbook: HVAC Systems and Equipment, Atlanta, GA: American Society of Heating, Refrigerating and Air-Conditioning Engineers. ISBN 9781939200273.
  8. Butters, Chris; Nordin, Adzuieen; Khai, {{{nom3}}} (2018). District Cooling: A Key Solution for Hot Climate Cities (en en), Springer Singapore, pp. 151–171. doi:10.1007/978-981-10-6638-2_11. ISBN 978-981-10-6637-5.
  9. Watt, John R.; Brown, {{{nom2}}} (2000). «Chapter 4: Evaporative Cooling Systems», Evaporative Air Conditioning Handbook, 3.ª edició, Lilburn, GA: Fairmont Press, pp. 45-72. ISBN 978-0137485192.
  10. Kauffeld, Michael; Kawaji, {{{nom2}}}; Egolf, {{{nom3}}} (2005). Handbook on Isse Slurries: Fundamentals and Engineering, Paris: International Institute of Refrigeration, pp. 75-98. ISBN 2913149421.
  11. Ellison, Gordon N. (1994). «Chapter 6: Heat Sinks», Thermal Computations for Electronic Equipment, New York: Van Nostrand Reinhold, pp. 112-130. ISBN 978-0-442-01143-7.
  12. Heywood, John B. (2018). «Chapter 11: Turbocharging and Supercharging», Internal Combustion Engine Fundamentals, 2.ª edició, New York: McGraw-Hill Education, pp. 420-435. ISBN 978-1-260-11610-6.
  13. Reay, David; McGlen, {{{nom2}}}; Kew, {{{nom3}}} (2013). «Chapter 2: Heat Transfer Theory», Heat Pipes: Theory, Design and Applications, 6.ª edició, Oxford: Butterworth-Heinemann, pp. 15-42. ISBN 978-0-08-098266-3.
  14. (1982).The American Society of Mechanical Engineers (ASME) Paper.
    82-WA/HT-30.
  15. «Thermal Protection System» (en en). NASA. National Aeronautics and Space Administration. Consultat el 2026-06-10.
  16. Nature.515(7528)
    540-544.doi:10.1038/nature13883.
  17. Goldsmid, H. Julian (2010). «Chapter 4: Thermoelectric Refrigeration», Introduction to Thermoelectricity, Berlin: Springer, pp. 47-68. ISBN 978-3-642-00715-6.